BUURTDESIGN – Vanuit co-creatie oplossingen ontwerpen.
Iedereen kan leren hoe je oplossingen ontwerpt. Impact maken begint met het juiste proces.
Wat is Buurtdesign?
Buurtdesign is een social design aanpak voor buurten en wijken. Vanuit co-creatie ontwerpen we oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen op lokaal niveau. Samen met bewoners, beleidsmakers en professionals maken we tastbare oplossingen die zichtbaar zijn op straat, gedragen worden in de buurt en bijdragen aan een rechtvaardige, toekomstbestendige samenleving.
De zeven Buurtdesign stappen:
Stap 1: Start
De stap Start is je vertrekpunt. Dat kan vanuit een opdracht van een partner zijn, doordat je signalen uit de buurt oppikt of anders. Geen oplossingen, wel een werkdefinitie. Voor wie, waar, wanneer, en waarom lijkt dit urgent? Je verzamelt de eerste feiten en voorbeelden. Een goed startpunt voorkomt dat je in activiteiten rolt zonder richting en legt de basis voor Buurtdesign.
Stap 2: Ambitie
De ambitie is het kompas van het proces. Je brengt stakeholders in kaart, spreekt teamrollen af en formuleert samen een gedeelde, uitnodigende ambitie. Wat willen we met elkaar voor elkaar krijgen en waaraan merken bewoners dat? De ambitie is mens- en systeemgericht, realistisch en inspirerend. Geeft ruimte aan ieders perspectief en is begrijpelijk in één zin. Een tool die wij daarvoor hebben ontwikkeld is de Ambitie Expeditie. Gezamenlijk de ambitie verkennen, succescriteria benoemen en randvoorwaarden bedenken. Een sterke ambitie helpt keuzes maken, voorkomt losse projecten en maakt co-creatie mogelijk.
Stap 3: Ontdekken
Ontdekken is verdiepend en breed onderzoeken. Een diepe duik in motivaties, emoties en ervaringen via gesprekken en straatinterviews. Je observeert plekken, ritmes en patronen, je doet deskresearch naar cijfers, beleid en vergelijkbare cases. Je zoekt niet naar snelle oorzaken, maar naar onderliggende systemen en terugkerende thema’s. Wat werkt al? Waar schuurt het? Welke verhalen worden gedeeld? Je bundelt inzichten, tekent het systeem en laat data en de opgehaalde verhalen elkaar aanvullen. Zo voorkom je dat aannames de koers bepalen. Ontdekken kost tijd, maar versnelt later. Je bouwt begrip en vertrouwen op. Niet gelijk naar de oplossing maar een goed begrip creëren.
Stap 4: Uitdaging
In de stap “Uitdaging” herformuleer je het probleem tot een open vraag die uitnodigt tot nieuwe oplossingen. Je clustert inzichten, prikt door vaste frames heen en verlaat de standaard. Een goede vraagstelling focust op gewenste uitkomst en doelgroep, niet op een vooraf gekozen maatregel. Je denkt tegelijk na over impact op persoon, project en systeem. Wat verandert er voor wie, welke risico’s zie je, welke aannames wil je testen? Deze stap creëert focus en speelruimte. Het maakt het team creatiever, concreter en eerlijker over wat gaat helpen, nu en op langere termijn.
Stap 5: Ideeën
Ideeën genereren is breed, speels en creatief denken. Je zoekt een rijk palet van macro (verhalen, beleid, financiering) via meso (samenwerkingen, vaardigheden, werkwijzen) tot micro (producten, diensten, plekken). Je gebruikt creatieve technieken, wisselt perspectief en verkent verschillende richtingen. Voor elk idee overweeg je mogelijke onbedoelde effecten. Wat kan er positief of negatief gebeuren? Je selecteert niet direct op uitvoerbaarheid, maar op bijdrage aan de ambitie en leerpotentieel. Daarna cluster je, combineer je en kies je veelbelovende richtingen om te testen. Het doel is verbeeldingskracht mobiliseren en concrete handvatten creëren voor de volgende stap.
Stap 6: Maken
Maken betekent snel en zichtbaar prototypen. Laagdrempelig, goedkoop en testen in de buurt. Je bouwt iets dat mensen kunnen zien, voelen of uitproberen. Een mock-up, mini-experiment, rollenspel, schets of pop-up op straat. Het doel is leren wat wel en niet werkt. Je vraagt feedback van bewoners, partners en buitenstaanders en je iterereert snel. Aanpassen, opnieuw testen, weer leren. Zo groeit het concept in kwaliteit en draagvlak. Prototyping wekt energie, maakt de ambitie tastbaar en voorkomt dure missers. Je laat zien wat mogelijk is.
Stap 7: Volhouden
Volhouden betekent wat werkt borgen in het systeem. Je documenteert lessen, deelt ze met het bredere netwerk en regelt eigenaarschap. Wie beheert wat, met welke middelen en in welk ritme? Je maakt een toolkit vanuit de geleerde lessen en plant checkpoints waarop je uitkomsten monitort en bijstuurt. Je kijkt ook naar opschaling of hergebruik, waar kan dit nog meer landen en wat is daarvoor nodig? Volhouden voorkomt projectmoeheid, je verankert verandering in verhalen en routines, zodat impact blijft groeien.
